De Nieuwe Akker en de drie tuinderijen kunnen niet draaien zonder de tuinders en de vrijwilligers die hun tijd en kennis inzetten. In de rubriek ‘De mensen achter De Nieuwe Akker’ laten we jullie zien wie bij De Nieuwe Akker betrokken zijn, wat zij doen en wat zij van het initiatief vinden. Geleidelijk aan wordt deze rubriek steeds langer.

  


Tuinder/coördinator Erik de Keulenaar

Erik de KeulenaarErik de Keulenaar is tuinder en coördinator op De Stadstuinderij WTG en op de Kweektuinkas. Hij heeft ervaring met het oprichten en leiden van diverse milieu- en werkgelegenheidsbedrijven rond Amsterdam. Hij is boer sinds 2007 en al een paar jaar zorgboer, aangesloten bij Landzijde.

 

De eerste twee seizoenen is hij als enige tuinder verantwoordelijk geweest voor Moestuin Leyduin en begon intussen in 2013 met Stadstuinderij WTG. In 2014 kwam daar de start van de Kweektuinkas bij met hulp van Koen Warnaar. Op Moestuin Leyduin droeg hij in 2014 de verantwoordelijkheid over aan Marga Verheije. Het is hard werken geweest in die drie jaren met ieder jaar kwartier maken voor een nieuwe tuinderij. In 2015 richt Erik zijn aandacht volledig op de Stadstuinderij en geeft coaching aan Koen in de Kweektuinkas. Marga werd in 2015 officieel de tuinder van Leyduin.

 

De tuinderijen zijn aan hem in gebruik gegeven en hij werkt als zelfstandig ondernemer volgens de gezamenlijk ontwikkelde visie, vervat in de doelstelling van de stichting. 

 

Waarom tuinder?

"Mijn belangrijkste drijfveer om boer te worden is,  dat ik graag buiten ben in de natuur en dat ik zoek naar de verbondenheid met de aarde. Ik beleef intens veel plezier aan het zien groeien en aan het oogsten van mijn eigen groenten op de tuinderij. Ik denk dat dit voor veel meer mensen geldt."

 

Waarom een Pergola-bedrijf?

"De afgelopen jaren heb ik goed rond gekeken naar de ontwikkelingen binnen de landbouw en mijn mogelijkheden onderzocht om een eigen bedrijf te starten. Wat mij zeer aanspreekt binnen de biologisch-dynamische landbouw is het concept van een Pergola-associatie. Ik zie het als een belangrijk sociaal vernieuwend experiment om op deze manier een bedrijf op te zetten. Het geeft stadsbewoners gelegenheid om direct betrokken te zijn bij gezonde teelt van hun voedsel en het brengt ze in contact met de seizoenen, de grond en met elkaar."

 

Waarom boer met zorgfunctie?

"Mijn eerdere werkervaring bij diverse soorten bedrijven en (zorg)instellingen kan ik gebruiken in mijn huidige werk als tuinder met zorgfunctie. Ik werkte dagelijks op het land van een biologisch-dynamische tuinderij of in de bossen van Natuurmonumenten met mensen met een verstandelijke beperking, autistisch zijn of een psychiatrische problematiek hebben. Het plezier en de voldoening om buiten bezig te zijn, werkt helend en versterkend. Gezonde groente en vruchtbare aarde werken bovendien aan een vitale gezondheid."

 


Tuinder Marga Verheije

Marga VerheijeMarga Verheije is sinds seizoen 2014 de tuinder van Moestuin Leyduin. Marga heeft de opleiding BD Landbouw aan de Kraaijbeekerhof gevolgd. Tijdens haar studie leerde ze Erik kennen, omdat ze op hetzelfde bedrijf stage liepen. Na de studie werd Erik daar zorgboer en Marga zijn vaste vervangster. Toen Erik tuinder werd van Moestuin Leyduin, viel ze ook daar regelmatig voor hem in. Van het een kwam het ander. In 2013 werkte ze één dag per week op WTG en één dag op Leyduin.

 

Waarom tuinder?

Al vanaf mijn studietijd werkte ik als vrijwilliger bij verschillende biologische tuinderijen. Ik hou van buiten zijn, het fysieke van werken in een tuin, de afhankelijkheid van het weer. Toen ik de opleiding BD-landbouw ging doen was dat vooral om kennis op te doen over het tuindersvak. Het is fantastisch, dat ik nu de gelegenheid krijg om er ook echt mee aan het werk gaan. Elke dag als ik naar de tuin ga ben ik weer benieuwd hoe het er voor staat. Ik begin dan ook altijd met een rondje over de tuin. Kijken naar de gewassen, luisteren naar de vogels. Leyduin is een prachtige plek om te werken. Elk seizoen, elke dag is het weer anders.

 

Pergolatuin

Het pergolasysteem spreekt me erg aan. Het idee van een collectieve tuin waar de deelnemers zich aan verbinden. Ik vind het bijzonder om te zien hoe mensen zich willen inzetten voor het geheel. Ik wil er graag aan bijdragen, dat mensen hun plek vinden op de tuin. Het is leuk om te zien hoe mensen met verschillende achtergronden steeds meer een groep vormen die samen werken aan een prachtige plek.

 

Zorg voor de bodem

In 2013 is een deel van het land niet gebruikt, omdat er zoveel kweek (onkruid) groeide. In de eerste maanden van 2014 hebben we de kweek zo goed mogelijk verwijderd. We hebben te maken met arme zandgrond en daarom is het belangrijk om aan de bodemvruchtbaarheid te werken. Bij de bemesting let ik er op welke gewassen veel en welke minder mest nodig hebben. Een deel van de rundermest gaan we eerst composteren. We werken met een vruchtwisseling van zeven jaar. Eén keer in de zeven jaar krijgt het land rust omdat we dan een groenbemester inzaaien. Zo zorgen we voor de aarde. En we proberen zoveel mogelijk verschillende groenten te telen.

 


 

Man in de kas: Koen Warnaar

Koen WarnaarOnder het alziend oog van tuinder Koen Warnaar veranderde de Kweektuinkas binnen een jaar tijd langzaam maar zeker van een grijze vlakte in een vruchtbare tuin met gezellige zitjes, hoekjes en een zandbak. Wie is deze man en hoe herkennen we hem bij een bezoek in de kas?

 

Wie is Koen?

Ik vind het boeiend en leuk om met planten te werken vooral als je ze kunt eten. Ik maak graag onderdeel uit van een team en houd erg van werken met mijn handen. Daarom is de Kweektuinkas een hele fijne plek om te werken. In de kas is alles steeds in ontwikkeling; de omgeving verandert continu. Om samen met veel betrokken vrijwilligers er iets moois van te maken geeft een kick.

 

Waar kom je vandaan?

Ik ben opgegroeid op een akkerbouwbedrijf in de Flevopolder bij Emmeloord.

 

Eerste baan

Mijn eerste baan was bij de Oosterwaarde, een pergola tuinderij bij Deventer. Dit was ook een tuin waar veel met vrijwilligers werd gewerkt.

 

Hoe ben je bij De Nieuwe Akker gekomen?

Ik heb biologische dynamische tuinbouw gestudeerd, maar wilde iets met landbouw én zorg. Daarom ging ik kunstzinnige therapie studeren. In juli vorig jaar studeerde ik af en zocht naar werk. Via, via hoorde ik dat er een tuinder werd gezocht voor de kas.

 

Favoriete gewas

Dat is verschillend. Ik denk dat ik ga voor de gewassen die lekker groeien en in balans zijn. Ik houd van vruchtgewassen zoals tomaat, paprika en komkommer omdat daar veel aandacht mee is gemoeid zoals indraaien, dieven en opbinden. Bovendien is de tomaat een teelt die lang duurt. Begin maart wordt het gewas gezaaid en tot eind oktober wordt ze geoogst.

 

Kan niet zonder?

Internet in de kas. Sinds ik dat heb, merk ik hoe handig het is om dingen te regelen.

Verliefd/Verloofd/Getrouwd

Ik ben getrouwd en heb een dochter van bijna drie.

 

Waar gaat je hart sneller van kloppen?

Mooie gewassen zoals kropjes sla en broccoli vooral als het veld egaal is, ziet het er van een afstand heel mooi uit.

 


Interview met Roos Hoekstra, coördinator schuurdienst op WTG

 

“Een beetje voorlichting kan geen kwaad”

 

De kennismaking van Roos Hoekstra met De Nieuwe Akker was min of meer toevallig. “Annemieke Waasdorp, een vriendin van me, had een artikel in een krant gelezen over De Nieuwe Akker. Er zou een informatieochtend zijn. We besloten ernaar toe te gaan. Dat was begin 2013. Al tijdens die informatieochtend vielen we als een blok voor De Nieuwe Akker. We hebben ons meteen als vrijwilliger opgegeven”, aldus Roos.

 

"Leuk en leerzaam"

 

Roos Hoekstra
Roos links op de foto

Roos geniet volop van haar ‘werk’ op WTG. “Het is leuk, leerzaam en gezellig. Dat is erg bevredigend. Je bent buiten en ontmoet veel verschillende mensen, jong en oud en van alle rangen en standen. Daarnaast kunnen we de deelnemers veel leren over het zaaien en planten van groenten, het onderhouden van de tuin en vooral het oogsten. Een beetje voorlichting kan geen kwaad.”
Roos is enthousiast over het succes van De Nieuwe Akker en van WTG in het bijzonder. “De afgelopen twee seizoenen hebben we enorm veel geoogst. Dat is geweldig. Maar dat niet alleen. Het zijn natuurlijke producten, die niet met chemische middelen zijn bewerkt. Het zijn producten met uiteenlopende gewichten en vormen. Wie in een supermarkt komt, zou denken dat er alleen maar rechte komkommers zijn. Onzin natuurlijk.”

 

Schuurdienst

Vanaf haar aanmelding als vrijwilliger draait Roos schuurdiensten. Sinds kort is zij ook coördinator. Wat houden die functies allemaal in? “Ze zijn niet zo moeilijk,” zegt ze lachend. “Je past op de winkel, bent gastvrouw en geeft voorlichting. Zo ontvang je mensen, vertel je deelnemers wat ze mogen oogsten en hoe ze dat moeten doen en ruim je op wanneer dat nodig is. Allemaal klusjes die gedaan moeten worden. Als coördinator zorg ik er bovendien voor dat er altijd iemand aanwezig is om schuurdienst te draaien. Dat valt overigens niet mee. Er is nogal eens een tekort aan mensen. Vooral op vrijdag. Daarom bij deze m’n oproep aan deelnemers en vrijwilligers om zich aan te melden.” Voor de vrijdag dus, maar voor de woensdag en zaterdag mag ook. “En dat hoeft niet een hele of halve dag te zijn. Mensen die een of twee uurtjes willen meewerken, zijn ook van harte welkom.”

 

september 2014


Interview met Marlies Pierrot, secretaris

"Zien hoe zaken met elkaar samenhangen"

 

Marlies Pierrot stond samen met Martha van der Most aan de wieg van De Nieuwe Akker. “Ik heb altijd interesse in de plantenwereld gehad. Aanwijsbaar moment was de lezing van Jan Diek van Mansvelt, voormalig bijzonder hoogleraar Alternatieve Landbouw in 2008. Die lezing had een zeer praktische invalshoek: ons dagelijks eten. En dan vooral de afstand die is ontstaan tot ons voedsel.”   
In 2009 kwam Erik de Keulenaar erbij en was het drietal kompleet.

 

"Een goede verhouding" 

 

Marlies Pierrot
Marlies Pierrot

Volgens Van Mansvelt weten mensen nauwelijks wat ze in hun mond stoppen. Marlies: “Als consument zien we tegenwoordig alleen nog maar het eindproduct in een plastic zakje of in een glazen potje. We zijn niet betrokken bij het hele proces van zaad tot plant met alle zorg die daarbij hoort en dan is de prijs het enige dat telt. Van Mansvelt riep op om daar verandering in te brengen. Hoe? Door zelf een tuinderij te beginnen. Dan kunnen mensen het hele proces weer beleven, van zaaien tot oogsten, inclusief wat daarvoor allemaal nodig is, zoals de aarde verzorgen, bemesten, schoffelen en wieden. Zo krijg je verbinding met en bewondering voor de natuur. En je eten. Het geeft inzicht: je ziet hoe zaken met elkaar samenhangen. De mens is daarvan een onderdeel.”

 

Succesvol

Is er iets van dat idee terechtgekomen? “Zeker wel”, zegt Marlies. “Als je kijkt hoe we in korte tijd zijn gegroeid, dan is dat initiatief zonder meer succesvol. De Nieuwe Akker heeft nu drie tuinen en ongeveer 700 deelnemers. Dat is fors. Het geeft ook aan dat meer mensen betrokkenheid willen. Dat vind ik hoopvol. We willen eerlijke, levenskrachtige groenten en geen gemanipuleer met voedsel.”

 

Organisatie interne structuur

Uitbreidingsplannen voor De Nieuwe Akker lonken aan de horizon. Toch maant Marlies tot voorzichtigheid. “We moeten intern orde op zaken stellen en een stevige structuur neerzetten. Dat is er het laatste jaar een beetje bij ingeschoten.” Aan de organisatie van de interne structuur wil Marlies een actieve bijdrage leveren. “Voorheen voerde ik klussen zelf uit. Tegenwoordig is het veel meer coördinerend werk.” Maar dat geldt niet voor het werk in de tuin. “Ik vind het heerlijk om met andere vrijwilligers te wieden, te harken en te planten, kortom: om in de grond te wroeten. Niets prettiger dan dat, want daar krijg je pas echt energie van.”

 

december 2014


Marie-Paule Damler, deelneemster en vrijwilligster:

“Je ziet wat wordt geplant en hoe het wordt geteeld”

 

Marie Paule DamlerMarie-Paule is vrijwel vanaf de oprichting van Moestuin Leyduin deelneemster. “Eigenlijk had ik twee redenen om deelneemster te worden. In de eerste plaats om dichtbij huis te eten. Dat wil zeggen: weet wat je eet. Bij Moestuin Leyduin zie je wat wordt geplant en hoe het wordt geteeld. En de andere reden is: de moestuin weer in zijn oude glorie herstellen. Het is een mooi initiatief op een prachtige locatie.” Volgens Marie-Paule is de tuin de laatste tijd erg gul geweest. “Mijn man en ik kunnen er heerlijk van eten. Sommige gewassen doen het erg goed. Daarnaast zijn er oude vergeten gewassen, zoals snijbiet en palmkool. Niet iedereen kent die. En ook nu vinden ze niet altijd gretig aftrek. Dat is jammer. Juist die gewassen moet je proberen.”

 

Vrijdag: de winkel

Naast deelnemer is Marie-Paule ook vrijwilligster. Op een vaste dag in de week, vrijdag, past ze op de winkel en draait ze schuurdienst. ‘Werk’ dat door haar eigen winkel ‘Zwanger en Co’ overeenkomsten heeft met haar dagelijks werk. “Ik ben graag gastvrouw”, zegt ze. “Ik zet alles klaar voor de mensen die willen oogsten, help hen, zet koffie en als het rustig is, doe ik klusjes, ga wieden of oogsten.” Daarnaast komen er mensen spontaan aanwaaien. Marie-Paule: “Het is een prachtig wandelgebied hier. Vaak zijn wandelaars belangstellend en wippen ze binnen. Ik geef ze graag informatie over Leyduin.”

 

Grote variëteit

Marie-Paule vindt het mooi om te zien hoe de verantwoordelijke mensen Leyduin met veel betrokkenheid beheren. “De mensen zijn met hart en ziel bezig. Eerlijk en betrokken. En de tuin wordt met veel respect voor de natuur bewerkt en onderhouden. Op een biologische manier, wat mij zeer aanstaat en wat ik steeds beter leer kennen en waarderen.”

 

Naast de betrokkenheid van de verantwoordelijke mensen heeft Marie-Paule oog voor de grote variëteit van de mensen op Leyduin. “Er komt een grote groep boeiende mensen. Ze zijn zeer verschillend en interessant. Mensen die je waarschijnlijk anders niet zou ontmoeten. Het mooie is dat Leyduin in dat opzicht een prima plek is om mensen te ontmoeten. Neem de tijd, pak een kop koffie en praat met elkaar.”

 

mei 2015